Je lichaam ter beschikking stellen aan de wetenschap

In Nederland mag je zelf kiezen wat er met jouw lichaam gebeurt na je dood. De meeste mensen kiezen ervoor om het te laten begraven of om het te cremeren. Maar er is ook een derde optie: het ter beschikking stellen aan de wetenschap. Wat gebeurt er met je lichaam als je het ter beschikking stelt aan de wetenschap en hoe regel je dat? Vereniging Yarden legt het uit.

Ter beschikking van de wetenschap: wat betekent dat?

Als je jouw lichaam ter beschikking stelt aan de wetenschap, dan wordt je lichaam gebruikt voor onderwijs en onderzoek. Studenten die geneeskunde studeren moeten ook de praktische kant van het vak onder de knie krijgen. Dat gebeurt door te oefenen op lichamen die beschikbaar zijn gesteld aan de wetenschap. Ook worden deze lichamen gebruikt om onderzoek te doen, zoals voor nieuwe operatietechnieken.

Wat moet je doen als je jouw lichaam ter beschikking wilt stellen?

Als je jouw lichaam ter beschikking wilt stellen aan de wetenschap, dan moet je dat vastleggen bij een anatomisch instituut. In Nederland zijn er acht anatomische instituten waar je jouw lichaam aan kunt doneren voor de wetenschap na je dood. Elk instituut heeft zijn eigen regels. Op deze website staat per instituut de informatie die je nodig hebt om je aan te melden. In de meeste gevallen vragen ze om je keus vast te leggen in een codicil. Dit is een handgeschreven document waarin jij vertelt wat jij wilt dat er met je lichaam gebeurt na jouw dood. Deze moet je ondertekenen en voorzien van een datum. Zowel het instituut als jouw huisarts krijgen een kopie, zodat beiden weten wat er geregeld moet worden als het zover is.

Ben je ook orgaandonor?

Als je ook orgaandonor bent, dan heeft dat voorrang op de wetenschap. Afhankelijk van wat en hoeveel er van jouw lichaam geschikt is voor donatie, kan je jouw lichaam daarna nog doneren aan de wetenschap. Het is afhankelijk van het instituut of ze jouw lichaam na orgaandonatie nog accepteren.

Is jouw lichaam geschikt?

Het feit dat jij jouw lichaam ter beschikking stelt aan de wetenschap, wil niet zeggen dat jouw lichaam ook geaccepteerd wordt door de instituten. Het kan zijn dat ze genoeg lichamen hebben. Elk jaar heeft de wetenschap ongeveer 500 lichamen nodig. Maar het kan ook zijn dat het lichaam te beschadigd is door een ongeluk of dat het een besmettelijke ziekte bevat. Pas na jouw dood kan bepaald worden of jouw lichaam geschikt is voor de wetenschap. Daarom kan het zijn dat jouw lichaam wordt afgewezen door de instituten.

Snel afscheid nemen

Als je jouw lichaam doneert aan de wetenschap, dan wordt jouw lichaam binnen 24 uur na jouw dood opgehaald. Binnen 24 uur willen de medische faculteiten het lichaam kunnen conserveren. Dit betekent dat jouw nabestaanden maar maximaal een dag de tijd hebben om afscheid van jouw lichaam te nemen. Natuurlijk kunnen zij er wel voor kiezen om alsnog een afscheidsdienst te houden zonder jouw lichaam.

Bespreek jouw donatie met je nabestaanden

Het is sowieso belangrijk om met je nabestaanden te bespreken wat jij wilt dat er met je lichaam gebeurt na je dood. Ook als je jouw lichaam doneert aan de wetenschap. Het is fijn als ze weten dat ze maar kort de tijd hebben om afscheid te nemen, maar het is ook prettig voor hen om te weten wat er moet gebeuren als jouw lichaam niet geaccepteerd wordt. Want stel dat jouw lichaam niet geschikt is voor donatie aan de wetenschap, dan zal het alsnog begraven of gecremeerd moeten worden. Leg dus ook altijd je tweede keuze vast en laat dit weten aan jouw nabestaanden.

Meer: Jouw wegwijzer